مقاله

فوبیا یا ترس‌های خاص را چگونه مدیریت کنیم؟- بخش 1

عکس: بادران

 آیا تا به حال درباره هراس های خاص چیزی شنیده اید؟ نگرانی یا ترس از برخی موقعیت ها، فعالیت ها، حیوانات یا اشیا غیر معمول نیست. بسیاری از افراد هنگام مواجهه با یک مار یا عنکبوت، ارتفاع یا مسافرت با هواپیما دچار ترس و اضطراب می شوند. ترس پاسخی منطقی به موقعیت هایی است که می تواند ایمنی ما را تهدید کند. با این حال، برخی از افراد با تصور یا اغراق غیر منطقی خطر نسبت به اشیا،، فعالیت ها یا موقعیت ها (محرک فوبیا) واکنش نشان می دهند .
در این موارد احساس ترس و وحشت کاملاً متناسب با تهدید واقعی نیست. گاهی اوقات، صرف فکر کردن در مورد عامل فوبیا یا "محرک فوبیا" کافی است تا دچار ترس و وحشت شوند. در مواقع دیگر حتی مشاهده محرک هراس در تلویزیون یا حرف زدن در مورد آن برای ایجاد واکنش کافی است. این نوع واکنش‌های بیش از حد، ممکن است نشان دهنده هراسی خاص باشد.
افراد مبتلا به این نوع فوبیا به خوبی می دانند که ترس آنها اغراق آمیز یا غیر منطقی است اما احساس می کنند واکنش اضطراب آورشان دست آنها نیست، خودکار یا غیرقابل کنترل است. فوبیاهای خاص اغلب با حملات وحشت همراه هستند که در طی آن فرد احساسات جسمی طاقت فرسایی را تجربه می کند. این احساسات ممکن است شامل افزایش ضربان قلب، احساس خفگی، حالت تهوع، ضعف، گیجی، درد قفسه سینه، گرگرفتگی گرم یا سرد و عرق کردن شدید باشد.
مطالعات نشان می دهد که فوبیا زندگی حدود 19 میلیون بزرگسال را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار می دهد. این نوع هراس در زنان نسبت به مردان دو برابر بیشتر  است. برخی از افراد به طور همزمان چندین ترس خاص را تجربه می کنند. متأسفانه، تقریباً 75 درصد از افراد مبتلا به فوبیای خاص، از بیش از یک شی یا موقعیت هراس دارند.

هراس خاص یا فوبیا چیست؟
اصطلاح "فوبیا" به گروهی از علائم اضطراب گفته می شود که اشیا یا شرایط و موقعیت‌های خاصی به وجود می آورند. هراس خاص، که قبلاً هراس ساده نامیده می شد، یک ترس پایدار و بی دلیل است. این یک اختلال اضطرابی است که وجود، تصور و یا  فکر یک شی یا موقعیت خاص باعث آن می شود در حالی که آن شی یا موقعیت معمولاً خطر واقعی ندارد یا کلاً بی خطر است ولی در این افراد واکنشی فوری ایجاد می کند.
این امر باعث می شود فرد اضطراب شدید (عصبی بودن) را تحمل کند یا به طور کامل از آن شیء یا موقعیت دور شود و فرار کند. پریشانی ناشی از این ترس یا نیاز به اجتناب از آن در توانایی عملکرد فرد به طور قابل توجهی اختلال ایجاد می کند. بزرگسالان مبتلا به هراس خاص تشخیص می دهند که ترسِ آن ها بیش از حد یا غیر منطقی است، اما قادر به غلبه بر آن نیستند.
 انواع مختلفی از فوبیای خاص بر اساس شیء یا موقعیت وجود دارد که مهمترین آن ها به این شرح است:
•           فوبیای حیوانات
به عنوان مثال می توان به ترس از سگ، پرنده، مار، حشرات یا موش اشاره کرد. فوبیای حیوانی رایج ترین نوع فوبیای خاص است.
•           فوبیای موقعیت
این موارد شامل ترس از موقعیت های خاص مانند پرواز با هواپیما، سوار شدن به اتومبیل یا وسائل حمل و نقل عمومی، رانندگی، عبور از روی پل یا تونل یا قرار گرفتن در مکان های بسته مانند آسانسور است.
•           فوبیای عوامل طبیعی
 ترس از طوفان، ارتفاع یا آب از جمله موارد ترس از عوامل طبیعی است.
•           فوبیای خون-آسیب
 این موارد شامل ترس از آسیب دیدگی، دیدن خون یا اقدامات پزشکی است. به عنوان مثال،دیدن یا  آزمایش خون، تزریق آمپول یا عمل جراحی.
•           هراس های دیگر
 اینها شامل ترس از زمین خوردن یا ترس از صداهای بلند است. همچنین ترس از شخصیت های ملبس مانند دلقک ها.
همانطور که گفته شد افراد دارای فوبیا معمولاً بیش از یک هراس خاص دارند.

معیارهای تشخیص هراس خاص
ترس و هراس دو موضوع یکسان نیستند، و دانستن تفاوت آن ها مهم است. بسیاری از مردم ترس یا انزجار از اشیا یا موقعیت ها را تجربه می کنند. این لزوماً به معنای ابتلا به هراس خاص (فوبیا) نیست. درمانگران نمی توانند از آزمایش آزمایشگاهی برای تشخیص این موارد استفاده کنند.
 بنابراین، آنها و سایر متخصصان بهداشت روان به DSM-5 ( راهنمای تشخیصی و آماری اختلالات روانی ) مراجعه می کنند. این راهنما که از سوی انجمن روانپزشکی آمریکا تهیه شده، معیارهای تشخیصی را برای شناختن هراس خاص ارائه می دهد:
•           ترس بی دلیل و بیش از حد
 فرد ترسی بیش از حد یا نامعقول، مداوم و شدیدی را که توسط یک شی یا موقعیت خاص ایجاد شده است، به نمایش می گذارد.
•           واکنش اضطراب فوری
 واکنش فرد متناسب با خطر واقعی نباشد و تقریباً بلافاصله همراه با روئیت یا حضور شی یا موقعیت ظاهر شود.
•           اجتناب یا پریشانی شدید
 فرد از مسیر معمول خود دور می شود تا از روبرو شدن با شی یا موقعیت جلوگیری کند یا آن را با پریشانی شدیدی تحمل می کند.
•           اختلال در زندگی
 فوبیا به طور قابل توجهی بر کارکرد و کیفیت زندگی روزانه فرد در مدرسه، محل کار یا زندگی شخصی تأثیر می گذارد.
•           مدت زمان شش ماه
 در کودکان و بزرگسالان، علائم فوبیا و هراس خاص حداقل باید شش ماه ادامه داشته باشد.
•           عدم وجود اختلال دیگری
 بسیاری از اختلالات اضطرابی علائم مشابهی دارند. بنابراین باید وجود اختلال های اضطرابی دیگری چون ، اختلال وسواس فکری عملی و اختلال اضطراب جدایی منتفی و رد شده باشد.
ادامه دارد ...

0 اظهار نظر

لطفاً برای ارسال نظر وارد شوید.